چرخه آب

چرخه آبReviewed by محمد ابراهیمی on Aug 10Rating:

چرخه آب

اين حقيقت است كه آبي كه امروزه مورد استفاده قرار مي دهيم، صدها ميليون سال است كه وجود دارد و مقدار آن خيلي تغيير نكرده است. آب در سرتاسر دنيا حركت مي كند، شكل آن تغيير مي كند، توسط گياهان و جانوران جذب مي شود اما هرگز ناپديد نشده و از بين نمي رود. آب چرخه اي عظيم و دائمي را طي مي كند كه آن را چرخه آب مي ناميم(هيدرو به معني آب است).

فرآيندهاي متعددي با هم در كارند و سبب مي شوند كه آبهاي زمين به صورت چرخه دائما در حركت باشند. در چرخه آب پنج فرآيند دخيلند: تراكم، بارش، نفوذ، روان آب و تبخيرو تعريق. اين فرآيندها همزمان بوده و به غير از بارش، بقيه دائمي مي باشند.
اين پنج فرآيند، تراكم، بارش، نفوذ، روان آب و تبخيرو تعريق، با هم چرخه آب را مي سازند. بخار آب متراكم شده و ابرها را تشكيل مي دهدكه در شرايط مناسب منجر به بارش مي شود. باران به سطح فرو مي ريزد و به خاك نفوذ مي كند يا به صورت روان آب جريان مي يابد. آب سطحي(مثل درياچه ها، رودخانه ها، اقيانوسها و غيره) تبخير شده و به صورت رطوبت به جو بر مي گردند در حاليكه گياهان طي فرآيند تعريق، آب را به جو برمي گردانند.
تراكم فرآيندي است كه طي آن آب از حالت بخار به حالت مايع تبديل مي شود. غالبا بخار آب موجود در هوا،‌ در اثر همرفت به سمت بالا مي رود. يعني هواي گرم و مرطوب بالا رفته و هواي سرد به سمت پايين حركت مي كند. همانطور كه هواي گرمتر بالا مي رود، بخار آب انرژي خود را از دست داده و حرارت آن افت مي كند. در نتيجه،‌ بخار آب به حالت مايع يا يخ در مي آيد.
مي توانيد در عمل،‌فرآيند تراكم را مشاهده كنيد، هنگاميكه بطري ليموناد سردي را از يخچال برداشته و آن را در هواي اتاق قرار مي دهيد. دقت كنيد كه ليموناد چگونه خارج مي شود. آب نمي تواند از داخل بطري خارج شود بلكه به صورت بخار آب به هوا وارد مي شود. همانطور كه هواي اطراف سرد مي شود، آب به صورت قطره در مي آيد.
بارش، آبي است كه به صورت باران، تگرگ يا برف از ابرها مي بارد. بارش وقتي آغاز مي شودكه بخار آب متراكم شده و در اتمسفر سنگين شود. در نتيجه نمي تواند در جريان هواي اتمسفر باقي بماند و فرو مي ريزد. در بعضي موارد، آب بارش،‌ قبل از اينكه به سطح برسد، تبخير مي شود. اگرچه در اكثر موارد،‌آب بارش به سطح زمين مي رسد و در سطح جريان مي يابد، علاوه بر آن آب سطحي دررودخانه ها و درياچه ها هم جمع مي شود يا با نفوذ به خاك، آب زيرزميني را تشكيل مي دهد.
بخشي از بارش كه به سطح زمين مي رسد‌، طي فرآيند نفوذ به داخل زمين مي رود. ميزان آبي كه به زمين نفوذ مي كند بسته به درجه شيب زمين، ميزان و نوع پوشش گياهي، نوع خاك و سنگ و ميزان اشباع شدگي خاك، متفاوت است. وجود سوراخهاي بيشتر(تركها، حفره ها، درزه ها)،‌ ميزان نفوذ را افزايش مي دهد. آبي كه به خاك نفوذ نكند، در سطح به صورت روان آب جاري مي شود.س
بارشي كه به سطح زمين مي رسد اما به خاك نفوذ نمي كند روان آب ناميده مي شود. روان آب در نتيجه ذوب برف و يخ هم به وجود مي آيد.
هنگامي كه ميزان بارش زياد است، خاكها از آب اشباع مي شوند. با افزايش بارش، آب اضافي نمي تواند به خاك وارد شود. روان آب به رودخانه ها و رودها وارد شده و مقدار زيادي از آب اضافي جريان مي يابد. آب سطحي هميشه به سمت پايينترين نقطه ممكن، معمولا اقيانوسها، حركت مي كند. در طول اين مسير، بخشي از آب تبخير مي شود، بخشي به زمين نفوذ كرده يا براي مقاصد كشاورزي يا صنعتي مورد استفاده قرار مي گيرد.
تبخير و تعريق،‌ آبي است كه از زمين تبخير شده و يا توسط گياهان تعريق مي شود. تبخير و تعريق، راهي براي ورود مجدد بخار آب به هواست.
تبخير، ‌هنگامي رخ مي دهد كه انرژي تابشي خورشيد، آب راگرم كرده و سبب مي شود كه ملكولهاي آب فعال شوند در نتيجه بخشي از آنها، به صورت بخار وارد اتمسفر مي شوند.
تعريق، هنگامي رخ مي دهد كه گياهان آب را توسط ريشه جذب كرده و آن را از طريق برگها پس مي دهند كه اين فرآيند به علت حذف و انتقال آلاينده ها، آب را تميز مي كند.
همانطور كه ديديد، فرآيندهاي بسياري در جريان هستند تا آب مورد نياز شما تامين شود. اين فرآيندها هميشه در جريان هستند. اگر قطب جنوب يخ زده است، به آن معنا نيست كه در آن تبخير رخ نمي دهد(يخ مي تواند مستقيما، طي فرآيندي كه تصعيد ناميده مي شود، به بخار تبديل شود و اگر بيابان ساهارا بسيار داغ است، به آن معنا نيست كه در آن بارندگي صورت نمي گيرد(بارش قبل از اين كه به زمين برسد، تبخير مي شود).
بنابراين، آبي كه شما امروزه مي نوشيد، هنگامي كه دايناسورها به زمين حكمفرمايي مي كردند، وجود داشته است.

امتیاز دهید:
1 ستاره2 ستاره3 ستاره4 ستاره5 ستاره (امتیازی داده نشده)
Loading...
برای عضویت درکانال تلگرام جم شیمی روی تصویر کلیک کنید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

محدودیت زمانی،روی فلش کلیک کنید تا کد جدید تولید شود